Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / અપદાન-અટ્ઠકથા • Apadāna-aṭṭhakathā |
૩. નિપન્નઞ્જલિકત્થેરઅપદાનવણ્ણના
3. Nipannañjalikattheraapadānavaṇṇanā
રુક્ખમૂલે નિસિન્નોહન્તિઆદિકં આયસ્મતો નિપન્નઞ્જલિકત્થેરસ્સ અપદાનં. અયમ્પિ પુરિમબુદ્ધેસુ કતાધિકારો અનેકેસુ ભવેસુ વિવટ્ટૂપનિસ્સયાનિ પુઞ્ઞાનિ ઉપચિનન્તો તિસ્સસ્સ ભગવતો કાલે કુલગેહે નિબ્બત્તો વુદ્ધિપ્પત્તો પબ્બજિત્વા રુક્ખમૂલિકઙ્ગં પૂરયમાનો અરઞ્ઞે વિહરતિ. તસ્મિં સમયે ખરો આબાધો ઉપ્પજ્જિ, તેન પીળિતો પરમકારુઞ્ઞપ્પત્તો અહોસિ. તદા ભગવા તસ્સ કારુઞ્ઞેન તત્થ અગમાસિ. અથ સો નિપન્નકોવ ઉટ્ઠિતું અસક્કોન્તો સિરસિ અઞ્જલિં કત્વા ભગવતો પણામં અકાસિ. સો તતો ચુતો તુસિતભવને ઉપ્પન્નો તત્થ સમ્પત્તિમનુભવિત્વા એવં છ કામાવચરસમ્પત્તિયો અનુભવિત્વા ઇમસ્મિં બુદ્ધુપ્પાદે એકસ્મિં કુલગેહે નિબ્બત્તો વુદ્ધિપ્પત્તો સત્થરિ પસીદિત્વા પબ્બજિતો નચિરસ્સેવ અરહા અહોસિ, પુરાકતપુઞ્ઞવસેન નિપન્નઞ્જલિકત્થેરોતિ પાકટો.
Rukkhamūlenisinnohantiādikaṃ āyasmato nipannañjalikattherassa apadānaṃ. Ayampi purimabuddhesu katādhikāro anekesu bhavesu vivaṭṭūpanissayāni puññāni upacinanto tissassa bhagavato kāle kulagehe nibbatto vuddhippatto pabbajitvā rukkhamūlikaṅgaṃ pūrayamāno araññe viharati. Tasmiṃ samaye kharo ābādho uppajji, tena pīḷito paramakāruññappatto ahosi. Tadā bhagavā tassa kāruññena tattha agamāsi. Atha so nipannakova uṭṭhituṃ asakkonto sirasi añjaliṃ katvā bhagavato paṇāmaṃ akāsi. So tato cuto tusitabhavane uppanno tattha sampattimanubhavitvā evaṃ cha kāmāvacarasampattiyo anubhavitvā imasmiṃ buddhuppāde ekasmiṃ kulagehe nibbatto vuddhippatto satthari pasīditvā pabbajito nacirasseva arahā ahosi, purākatapuññavasena nipannañjalikattheroti pākaṭo.
૧૬. સો અપરભાગે અત્તનો પુઞ્ઞસમ્પત્તિયો ઓલોકેત્વા સોમનસ્સજાતો પુબ્બચરિતાપદાનં પકાસેન્તો રુક્ખમૂલે નિસિન્નોહન્તિઆદિમાહ. તત્થ રુહતિ પટિરુહતિ ઉદ્ધમુદ્ધં આરોહતીતિ રુક્ખો, તસ્સ રુક્ખસ્સ મૂલે સમીપેતિ અત્થો. બ્યાધિતો પરમેન ચાતિ પરમેન અધિકેન ખરેન કક્ખળેન બ્યાધિના રોગેન બ્યાધિતો, બ્યાધિના અહં સમન્નાગતોતિ અત્થો. પરમકારુઞ્ઞપ્પત્તોમ્હીતિ પરમં અધિકં કારુઞ્ઞં દીનભાવં દુક્ખિતભાવં પત્તોમ્હિ અરઞ્ઞે કાનનેતિ સમ્બન્ધો.
16. So aparabhāge attano puññasampattiyo oloketvā somanassajāto pubbacaritāpadānaṃ pakāsento rukkhamūle nisinnohantiādimāha. Tattha ruhati paṭiruhati uddhamuddhaṃ ārohatīti rukkho, tassa rukkhassa mūle samīpeti attho. Byādhito paramena cāti paramena adhikena kharena kakkhaḷena byādhinā rogena byādhito, byādhinā ahaṃ samannāgatoti attho. Paramakāruññappattomhīti paramaṃ adhikaṃ kāruññaṃ dīnabhāvaṃ dukkhitabhāvaṃ pattomhi araññe kānaneti sambandho.
૨૦. પઞ્ચેવાસું મહાસિખાતિ સિરસિ પિળન્ધનત્થેન સિખા વુચ્ચતિ ચૂળા. મણીતિ જોતમાનં મકુટં તસ્સ અત્થીતિ સિખો, ચક્કવત્તિનો એકનામકા પઞ્ચેવ ચક્કવત્તિનો આસું અહેસુન્તિ અત્થો. સેસં સબ્બત્થ ઉત્તાનત્થમેવાતિ.
20.Pañcevāsuṃ mahāsikhāti sirasi piḷandhanatthena sikhā vuccati cūḷā. Maṇīti jotamānaṃ makuṭaṃ tassa atthīti sikho, cakkavattino ekanāmakā pañceva cakkavattino āsuṃ ahesunti attho. Sesaṃ sabbattha uttānatthamevāti.
નિપન્નઞ્જલિકત્થેરઅપદાનવણ્ણના સમત્તા.
Nipannañjalikattheraapadānavaṇṇanā samattā.
Related texts:
તિપિટક (મૂલ) • Tipiṭaka (Mūla) / સુત્તપિટક • Suttapiṭaka / ખુદ્દકનિકાય • Khuddakanikāya / અપદાનપાળિ • Apadānapāḷi / ૩. નિપન્નઞ્જલિકત્થેરઅપદાનં • 3. Nipannañjalikattheraapadānaṃ