Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / અઙ્ગુત્તરનિકાય • Aṅguttaranikāya

    ૬. ઉમ્મગ્ગસુત્તં

    6. Ummaggasuttaṃ

    ૧૮૬. અથ ખો અઞ્ઞતરો ભિક્ખુ યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો સો ભિક્ખુ ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘કેન નુ ખો, ભન્તે, લોકો નીયતિ, કેન લોકો પરિકસ્સતિ, કસ્સ ચ ઉપ્પન્નસ્સ વસં ગચ્છતી’’તિ?

    186. Atha kho aññataro bhikkhu yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi. Ekamantaṃ nisinno kho so bhikkhu bhagavantaṃ etadavoca – ‘‘kena nu kho, bhante, loko nīyati, kena loko parikassati, kassa ca uppannassa vasaṃ gacchatī’’ti?

    ‘‘સાધુ સાધુ, ભિક્ખુ! ભદ્દકો ખો તે, ભિક્ખુ, ઉમ્મગ્ગો 1, ભદ્દકં પટિભાનં, કલ્યાણી 2 પરિપુચ્છા. એવઞ્હિ ત્વં, ભિક્ખુ, પુચ્છસિ – ‘કેન નુ ખો, ભન્તે, લોકો નીયતિ, કેન લોકો પરિકસ્સતિ, કસ્સ ચ ઉપ્પન્નસ્સ વસં ગચ્છતી’’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’. ‘‘ચિત્તેન ખો, ભિક્ખુ, લોકો નીયતિ, ચિત્તેન પરિકસ્સતિ, ચિત્તસ્સ ઉપ્પન્નસ્સ વસં ગચ્છતી’’તિ.

    ‘‘Sādhu sādhu, bhikkhu! Bhaddako kho te, bhikkhu, ummaggo 3, bhaddakaṃ paṭibhānaṃ, kalyāṇī 4 paripucchā. Evañhi tvaṃ, bhikkhu, pucchasi – ‘kena nu kho, bhante, loko nīyati, kena loko parikassati, kassa ca uppannassa vasaṃ gacchatī’’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Cittena kho, bhikkhu, loko nīyati, cittena parikassati, cittassa uppannassa vasaṃ gacchatī’’ti.

    ‘‘સાધુ , ભન્તે’’તિ ખો સો ભિક્ખુ ભગવતો ભાસિતં અભિનન્દિત્વા અનુમોદિત્વા ભગવન્તં ઉત્તરિ પઞ્હં અપુચ્છિ – ‘‘‘બહુસ્સુતો ધમ્મધરો, બહુસ્સુતો ધમ્મધરો’તિ, ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, બહુસ્સુતો ધમ્મધરો હોતી’’તિ?

    ‘‘Sādhu , bhante’’ti kho so bhikkhu bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā bhagavantaṃ uttari pañhaṃ apucchi – ‘‘‘bahussuto dhammadharo, bahussuto dhammadharo’ti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, bahussuto dhammadharo hotī’’ti?

    ‘‘સાધુ સાધુ, ભિક્ખુ! ભદ્દકો ખો તે, ભિક્ખુ ઉમ્મગ્ગો, ભદ્દકં પટિભાનં, કલ્યાણી પરિપુચ્છા. એવઞ્હિ ત્વં, ભિક્ખુ, પુચ્છસિ – ‘બહુસ્સુતો ધમ્મધરો, બહુસ્સુતો ધમ્મધરોતિ, ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, બહુસ્સુતો ધમ્મધરો હોતી’’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’. ‘‘બહૂ ખો, ભિક્ખુ, મયા ધમ્મા દેસિતા 5 – સુત્તં, ગેય્યં, વેય્યાકરણં, ગાથા, ઉદાનં, ઇતિવુત્તકં, જાતકં, અબ્ભુતધમ્મં, વેદલ્લં. ચતુપ્પદાય ચેપિ, ભિક્ખુ, ગાથાય અત્થમઞ્ઞાય ધમ્મમઞ્ઞાય ધમ્માનુધમ્મપ્પટિપન્નો હોતિ બહુસ્સુતો ધમ્મધરોતિ અલં વચનાયા’’તિ.

    ‘‘Sādhu sādhu, bhikkhu! Bhaddako kho te, bhikkhu ummaggo, bhaddakaṃ paṭibhānaṃ, kalyāṇī paripucchā. Evañhi tvaṃ, bhikkhu, pucchasi – ‘bahussuto dhammadharo, bahussuto dhammadharoti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, bahussuto dhammadharo hotī’’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Bahū kho, bhikkhu, mayā dhammā desitā 6 – suttaṃ, geyyaṃ, veyyākaraṇaṃ, gāthā, udānaṃ, itivuttakaṃ, jātakaṃ, abbhutadhammaṃ, vedallaṃ. Catuppadāya cepi, bhikkhu, gāthāya atthamaññāya dhammamaññāya dhammānudhammappaṭipanno hoti bahussuto dhammadharoti alaṃ vacanāyā’’ti.

    ‘‘સાધુ, ભન્તે’’તિ ખો સો ભિક્ખુ ભગવતો ભાસિતં અભિનન્દિત્વા અનુમોદિત્વા ભગવન્તં ઉત્તરિ પઞ્હં અપુચ્છિ – ‘‘‘સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો, સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો’તિ, ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો હોતી’’તિ?

    ‘‘Sādhu, bhante’’ti kho so bhikkhu bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā bhagavantaṃ uttari pañhaṃ apucchi – ‘‘‘sutavā nibbedhikapañño, sutavā nibbedhikapañño’ti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, sutavā nibbedhikapañño hotī’’ti?

    ‘‘સાધુ સાધુ, ભિક્ખુ! ભદ્દકો ખો તે, ભિક્ખુ, ઉમ્મગ્ગો, ભદ્દકં પટિભાનં, કલ્યાણી પરિપુચ્છા. એવઞ્હિ ત્વં, ભિક્ખુ, પુચ્છસિ – ‘સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો, સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞોતિ, ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો હોતી’’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’. ‘‘ઇધ, ભિક્ખુ, ભિક્ખુનો ‘ઇદં દુક્ખ’ન્તિ સુતં હોતિ, પઞ્ઞાય ચસ્સ અત્થં અતિવિજ્ઝ પસ્સતિ; ‘અયં દુક્ખસમુદયો’તિ સુતં હોતિ, પઞ્ઞાય ચસ્સ અત્થં અતિવિજ્ઝ પસ્સતિ; ‘અયં દુક્ખનિરોધો’તિ સુતં હોતિ, પઞ્ઞાય ચસ્સ અત્થં અતિવિજ્ઝ પસ્સતિ; ‘અયં દુક્ખનિરોધગામિની પટિપદા’તિ સુતં હોતિ, પઞ્ઞાય ચસ્સ અત્થં અતિવિજ્ઝ પસ્સતિ. એવં ખો, ભિક્ખુ, સુતવા નિબ્બેધિકપઞ્ઞો હોતી’’તિ.

    ‘‘Sādhu sādhu, bhikkhu! Bhaddako kho te, bhikkhu, ummaggo, bhaddakaṃ paṭibhānaṃ, kalyāṇī paripucchā. Evañhi tvaṃ, bhikkhu, pucchasi – ‘sutavā nibbedhikapañño, sutavā nibbedhikapaññoti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, sutavā nibbedhikapañño hotī’’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Idha, bhikkhu, bhikkhuno ‘idaṃ dukkha’nti sutaṃ hoti, paññāya cassa atthaṃ ativijjha passati; ‘ayaṃ dukkhasamudayo’ti sutaṃ hoti, paññāya cassa atthaṃ ativijjha passati; ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti sutaṃ hoti, paññāya cassa atthaṃ ativijjha passati; ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti sutaṃ hoti, paññāya cassa atthaṃ ativijjha passati. Evaṃ kho, bhikkhu, sutavā nibbedhikapañño hotī’’ti.

    ‘‘સાધુ, ભન્તે’’તિ ખો સો ભિક્ખુ ભગવતો ભાસિતં અભિનન્દિત્વા અનુમોદિત્વા ભગવન્તં ઉત્તરિ પઞ્હં અપુચ્છિ – ‘‘‘પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો’તિ, ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો હોતી’’તિ?

    ‘‘Sādhu, bhante’’ti kho so bhikkhu bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā bhagavantaṃ uttari pañhaṃ apucchi – ‘‘‘paṇḍito mahāpañño, paṇḍito mahāpañño’ti, bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, paṇḍito mahāpañño hotī’’ti?

    ‘‘સાધુ સાધુ ભિક્ખુ! ભદ્દકો ખો તે, ભિક્ખુ, ઉમ્મગ્ગો, ભદ્દકં પટિભાનં, કલ્યાણી પરિપુચ્છા. એવઞ્હિ ત્વં ભિક્ખુ પુચ્છસિ – ‘પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞોતિ , ભન્તે, વુચ્ચતિ. કિત્તાવતા નુ ખો, ભન્તે, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો હોતી’’’તિ? ‘‘એવં, ભન્તે’’. ‘‘ઇધ, ભિક્ખુ, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો નેવત્તબ્યાબાધાય ચેતેતિ ન પરબ્યાબાધાય ચેતેતિ ન ઉભયબ્યાબાધાય ચેતેતિ અત્તહિતપરહિતઉભયહિતસબ્બલોકહિતમેવ ચિન્તયમાનો ચિન્તેતિ. એવં ખો, ભિક્ખુ, પણ્ડિતો મહાપઞ્ઞો હોતી’’તિ. છટ્ઠં.

    ‘‘Sādhu sādhu bhikkhu! Bhaddako kho te, bhikkhu, ummaggo, bhaddakaṃ paṭibhānaṃ, kalyāṇī paripucchā. Evañhi tvaṃ bhikkhu pucchasi – ‘paṇḍito mahāpañño, paṇḍito mahāpaññoti , bhante, vuccati. Kittāvatā nu kho, bhante, paṇḍito mahāpañño hotī’’’ti? ‘‘Evaṃ, bhante’’. ‘‘Idha, bhikkhu, paṇḍito mahāpañño nevattabyābādhāya ceteti na parabyābādhāya ceteti na ubhayabyābādhāya ceteti attahitaparahitaubhayahitasabbalokahitameva cintayamāno cinteti. Evaṃ kho, bhikkhu, paṇḍito mahāpañño hotī’’ti. Chaṭṭhaṃ.







    Footnotes:
    1. ઉમ્મઙ્ગો (સ્યા॰ ક॰)
    2. કલ્યાણા (ક॰)
    3. ummaṅgo (syā. ka.)
    4. kalyāṇā (ka.)
    5. બહુ ખો ભિક્ખુ મયા ધમ્મો દેસિતો (ક॰)
    6. bahu kho bhikkhu mayā dhammo desito (ka.)



    Related texts:



    અટ્ઠકથા • Aṭṭhakathā / સુત્તપિટક (અટ્ઠકથા) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / અઙ્ગુત્તરનિકાય (અટ્ઠકથા) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) / ૬. ઉમ્મગ્ગસુત્તવણ્ણના • 6. Ummaggasuttavaṇṇanā

    ટીકા • Tīkā / સુત્તપિટક (ટીકા) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / અઙ્ગુત્તરનિકાય (ટીકા) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) / ૬. ઉમ્મગ્ગસુત્તવણ્ણના • 6. Ummaggasuttavaṇṇanā


    © 1991-2023 The Titi Tudorancea Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
    Contact